Campanië,  Wijnen

Irpinia: Terra del Aglianico, Fiano e Greco

(en Piedirosso, Sciascinosa, Coda di Volpe, Falanghina e Greco Musc)

Door: Ricardo Bregstein

We vervolgen onze reis die kriskras langs de wijngebieden van Zuid Italië gaat. Deze keer belanden we in Campanië, en dan meer specifiek: Irpinia.

Terwijl ik dit schrijf (half februari) kijk ik naar buiten tegen de laaghangende bewolking in Piemonte aan; vandaag vanwege de regen geen werk in mijn wijngaard. Een goede gelegenheid om over de wijnen van Zuid-Italië te schrijven, lekker warm bij de kachel. Ik daal in gedachten af naar het zuiden, zeer waarschijnlijk is het weer daar niet erg verschillend, zeker niet in het gebied waar ik deze keer over schrijf. Irpinia is een berggebied waar de wolken waarschijnlijk ook in de straten hangen en het nat en koud is, het is per slot van rekening winter. En deze koude natte rustperiode is erg goed voor onze geliefde druivenplant, dan kan er weer energie worden verzameld voor een nieuw groeiseizoen.

Waar zijn we nu eigenlijk aangeland? We zijn in de provincie Avellino, in de bergen ten oosten van Napoli. In deze provincie vinden we de hoogste concentratie DOCG wijnen van Zuid-Italië, maar wat is er nu zo bijzonder aan dit gebied dat er wijnen met zo een grote reputatie gemaakt kunnen worden? Dat heeft te maken met een aantal belangrijke factoren in de wijnbouw die hier gelukkigerwijs samenkomen, namelijk:

-1 Terroir

De grond is van vulkanische oorsprong, de herkomst is de vulkaan……….Vesuvius. Irpinia is dus geen uitgedoofde vulkaan, maar laaggebergte bedekt met een metersdikke laag vulkaanas. Om je dit wat duidelijker voor te kunnen stellen geef ik als voorbeeld de uitbarsting van de ijslandse vulkaan Eyjafjallajökull vorig jaar. Door de aswolken die hierbij vrij kwamen en zich door de wind verspreidden, werd het merendeel van het Europese vliegverkeer lamgelegd. Op deze manier heeft vulkaanas van meerdere uitbarstingen van de Vesuvius de vruchtbare bodem in Irpinia gevormd . Deze ondergrond die zeer rijk is aan een enorme variëteit mineralen, zorgt in combinatie met de hoge dosis zonlicht, voor een zeer grote mineraliteit in de druiven. De wijngaarden liggen dan ook nog op een hoogte van 350 tot wel 900 meter, wat weer zorgt voor grote verschillen in dag en nacht temperatuur. Hierdoor worden de druiven goed rijp maar behouden ook perfect hun frisheid.

-2 Druivenrassen

Men heeft hier de beschikking over een aantal druivenrassen die onder deze omstandigheden het beste naar boven laten komen: Aglianico, Fiano en Greco

-3 De hand van de wijnmaker (en zijn/haar kennis en ervaring)

Dit is dan regelmatig de onzekere factor, aangezien druiven kweken en wijn maken echt wel een vak is, die helaas niet iedereen tot in de puntjes beheerst. Elk stukje van de wijngaard en elk jaar heeft zijn eigenaardigheden, en daar moet je steeds weer op inspelen, daar is geen vast recept voor. Doe je dat niet goed, dan is het werk van een heel jaar voor niets geweest, en kan je opnieuw beginnen.

Wat zijn dan die wijnen uit Irpinia?

fiano
fiano

Fiano di Avellino

Deze witte druif is van oudsher bekend om het ouderingspotentieel van de wijnen, dat is een tijd in de vergetelheid geraakt, maar gelukkig heeft een aantal producenten de draad van deze gestructureerde wijnen weer opgepakt, en maakt weer echte Fiano di Avellino. Ze hebben ingezien dat de druif haar ware aard laat zien als ze pas na een rijping van 12 maanden in de fles wordt gedaan, dan pas ontstaat de diepgang en complexiteit die de DOCG eer aandoet. Mijn persoonlijke ervaring is dat ik Fiano nooit erg interessant vond tot ik mijn huidige producent ontmoette en zijn wijn proefde, deze maakte zo’n indruk, dat ik het niet meer uit mijn hoofd kon krijgen, het schoolvoorbeeld van letterlijk gepakt worden door een wijn. Rest me nog om te schrijven dat dit dus een van die Fiano’s was die meer dan een jaar rijpt op de Lie (de fijne gisten) in RVS vaten, en dan nog 6 maanden in de fles.

Mijn advies: zoek een Fiano die met veel geduld en tijd is gemaakt en geniet ervan, nu of in een tijdsbestek van 10 jaar

greco di tufo
greco di tufo

Greco di Tufo

Deze druif (en wijn) heeft (nu) nog een grotere reputatie dan Fiano, maar ik denk dat dit binnen afzienbare tijd gaat veranderen. De druif gedijt goed op de tufsteen bodem rond het plaatsje Tufo. Het is een druif die wat lastig is te kweken vanwege haar dunne schil en compacte trossen. Met een hoge zuurgraad en veel polifenolen ontstaat er een wijn met veel frisheid en ingetogen fruitaroma’s, die al jong drinkbaar is en niet echt geschikt is om te ouderen .

Aglianico (di Taurasi)

De druif Aglianico heeft de naam de Nebbiolo (druif voor Barolo) van het zuiden te zijn, een gestructureerde rode wijn met een groot ouderingspotentieel, en als het goed is rijpe tannines en een elegante geur en smaak. Maar hier komt nu net de lastigheid van de druif om de hoek kijken, deze rijpt heel laat, soms wel tot eind november, zeker als ze op grote hoogtes is aangeplant (tot 900 meter) wordt het lastig en risicovol, vanwege het slechte herfstweer dat dan regelmatig om de hoek komt kijken. Ook deze wijn heeft behoefte aan tijd, eerst om de druiven te laten rijpen, en daarna om de wijn te laten rijpen, liefst in grote houten vaten, waardoor de ware aard van de Aglianico naar boven komt, verfijnd,elegant en opwekkend.

Hier laat ik het voorlopig bij, mag ik jullie bij deze aanmoedigen op zoek te gaan naar de fijne wijnen uit Irpinia, Salute!

www.commendatore.nl

aglianico
aglianico

Eén reactie

  • tommaso

    In deze streek vind ik dat alleen goede mozarella kan worden gemaakt. Wat wijn betreft, moeten jullie nog veel leren. Ik vind deze site wel mooi eruitzien, en ik hoop dat met behulp van deze site de wijn nog bekender zal worden.

    Groetjes, Tommaso

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *