eilanden/ le isole,  regionale gerechten en produkten,  Wijnen

Cannonau: 100 % Sardijns

 

Door: Ricardo Bregstein

Het is een tijd stil geweest van mijn kant rond wijnland Zuid-Italië. Maar nu is de oogst binnen en kunnen we door. Waar dan nu naar toe? Deze keer nemen we de boot, naar Sardegna/Sardinië, een flink stuk van het Italiaanse vasteland af, sterker nog, Afrika ligt er net zo ver vanaf als het Italiaanse vasteland.

Aangekomen op Sardegna gaan we maar gelijk op zoek naar de belangrijkste blauwe druif van het eiland, de Cannonau.

Hiervoor moeten we in de provincie Nuoro zijn, om precies te zijn in de Barbagia, het barbarenland, zo genoemd door de Romeinse bezetters omdat de Sardijnen zich terugtrokken in dit ruige berglandschap, en ze geen grip konden krijgen op deze Barbaren(volgens de Romeinen).

Zoals gezegd is Barbagia een ruig berglandschap dat zich uitstrekt ten zuiden van de stad Nuoro en rondom het hoogste gebergte van het eiland, Gennargentu (1834 meter) en Sopramonte (1463 meter). In deze bergen vind je dan ook de grootste watervoorraad van het eiland, dus watergebrek is hier niet aan de orde.

Deze bergen zorgen voor een ideaal klimaat voor de druiven en olijventeelt, maar hebben ook voor een rijke variatie van grondsoorten gezorgd: vulkanisch, kalksteen, leisteen en mergel.

Deze omgeving is ideaal geschikt om Cannonau te kweken, en waarom dan wel?

Deze druif is best een beetje lastig omdat hij alleen op de juiste plek een regelmatige en gebalanceerde rijping  geeft.

Om er een goede houdbare wijn van te maken moet je op zoek gaan naar een balans tussen de verschillende componenten van de druif: zuurgehalte, zuurgraad (PH),aroma’s, tannine(Polifenolen)kleurstoffen (anthocianen) en suikers.

Eigenlijk zou je kunnen zeggen dat Cannonau van al deze componenten betrekkelijk weinig bevat, dus ook weinig kleur. Waarbij vooral de balans tussen suiker en zuur erg belangrijk is.

Nu heeft Cannonau van zichzelf niet al te veel  zuren en een lage zuurgraad, maar maakt wel heel makkelijk veel suiker aan terwijl de schil (fenolische) rijping  vrij laat plaats vindt.

Dus de beste manier om van Cannonau goede wijn te maken, is deze op een plek neer zetten waar de temperatuur overdag hoog is, maar ’s nachts flink daalt zodat de suikerproductie ’s nachts vrijwel stopt, de echte rijping vindt plaats door middel van zonlicht op de bladeren( fotosyntese) maar de suiker wordt geproduceerd door middel van warmte (dus ook ’s nachts bij hoge nachttemperaturen).

Zo’n gebied is dus de vallei ten zuiden van Nuoro en ten noorden van het Gennargentugebergte. De vallei begint aan de oostkust bij Dorgali (390 m) en gaat vervolgens via Oliena (379 m) richting Orgosolo (620 m) en uiteindelijk Mamoiada (644 m), de vallei gaat nog door, maar bij Mamoiada stopt de wijnbouw.

Om een voorbeeld te geven van de thermische wisselingen: overdag is het bij alle plaatsen ca. 40 graden (in de zomer) bij Dorgali zakt de temperatuur ’s nachts tot ca. 20 graden maar in Mamoiada kan de temperatuur zakken tot ca 10 graden in zo’n klimaat behoud je ook de meest verfijnde aroma’s.

Wat kan je verwachten van Cannonau wijnen?

Om te beginnen zal de wijn van 100% Cannonau (er wordt regelmatig een andere druif toegevoegd om de kleur donker te maken, maar waarom?) een redelijk lichte kleur geven met een aroma wat meer richting rood fruit dan naar zwart fruit gaat met wat specerijen en een opwekkende frisse dronk, maar pas op, de wijn zal altijd ca. 14 % alcohol bevatten, met een  zachte smaak en zich zonder veel problemen aanpassend aan het eten wat hem vergezeld aan tafel, of het nu vlees, vis of groente is.

Waar komt Cannonau  eigenlijk vandaan?

De laatste onderzoeken wijzen uit dat Cannonau 100 % sardijns is.

Deze druif wordt al zeker 3000 jaar op Sardegna aangeplant, ver voor de Romeinse tijd.

Er wordt regelmatig gezegd dat Cannonau, Grenache uit Frankrijk is, of Garnacha uit Spanje maar bij recentelijke opgravingen op Sardegna  zijn versteende pitjes van de druif gevonden welke na dna onderzoek hetzelfde dna bleken te hebben als de huidige Cannonau, en zouden dateren uit 1200 voor christus.

Aangezien er een Spaanse (Catalaanse) overheersing was op Sardegna vanaf 1400 na Christus, is het zeer aannemelijk dat de Cannonau door de Spanjaarden is meegenomen naar huis, en van daar is verspreid naar o.a. Frankrijk.

De huidige wijndruif, de Vitis Vinifera is oorspronkelijk afkomstig uit de Kaukasus bij de zwarte zee. In die buurt zijn kunstvoorwerpen gevonden van 1000 jaar voor Christus, gemaakt van een steensoort welke alleen voorkomt op Sardegna, en dit bewijst de reputatie van de toenmalige bewoners als grote zeevaarders, dus het zou best zo kunnen wezen dat dit volk de druif in ieder geval naar het eiland heeft gehaald, waaruit ik concludeer:

Grenache (Frankrijk), Garnacha (Spanje), Tocai Rosso (Veneto), Gamay Perugino (Umbria) zijn allemaal CANNONAU, en niet andersom.

Geniet van een glas echte Sardijnse Cultuurhistorie, A Kent’Annos! (proost op z’n Sardijns, dit betekent: op naar 100 jaar).

 http://www.commendatore.nl/

4 Reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *